ⓘ Wolnej encyklopedii. Czy wiesz? strona 157



                                               

Suecia Antiqua et Hodierna

Suecia Antiqua et Hodierna – tytuł dzieła zawierającego drzeworyty przedstawiające Szwecję, zebrane w XVII wieku przez Erika Dahlbergha. Dzieło miało w swoim założeniu przedstawiać potęgę Szwecji, ówczesnego mocarstwa. Wzorem i inspiracją dla stw ...

                                               

Estetyka

Estetyka – dziedzina filozofii zajmująca się pięknem i innymi wartościami estetycznymi. W polskiej literaturze filozoficznej przedmiot estetyki w sposób najbardziej precyzyjny został określony przez Marię Gołaszewską w jej książce pt. Zarys estet ...

                                               

Estetyka neopragmatyczna

Estetyka neopragmatyczna – nurt estetyki współczesnej, odwołujący się do osiągnięć pragmatyzmu, w tym szczególnie do prac Johna Deweya. Z punktu widzenia pragmatyzmu doświadczenie estetyczne i sztuka związane są z doświadczeniem harmonii życia. J ...

                                               

Immersyjność

Immersyjność – proces "zanurzania” albo "pochłaniania” osoby przez rzeczywistość elektroniczną. Następuje tak zwane "zanurzenie zmysłów”. Immersję należałoby rozpatrywać z uwagi na trzy przypadki. Pierwszym z nich jest przypadek środowiska techno ...

                                               

Piękno

Piękno – pozytywna właściwość estetyczna bytu wynikająca z zachowania proporcji, harmonii barw, dźwięków, stosowności, umiaru i użyteczności, odbierana przez zmysły. Istnieje piękno idealne, duchowe, moralne, naturalne, cielesne, obiektywne i sub ...

                                               

Telematyczność

Telematyczność jako kategoria estetyczna, jest stosowana w odniesieniu do sztuki nowych mediów. Jest to umiejętność "odczuwania” sensualnego niczym w rzeczywistości materialnej zjawisk umiejscowionych w środowisku elektronicznym. Stanowi przykład ...

                                               

Lascelles Abercrombie

Lascelles Abercrombie uczęszczał do Malvern College, a następnie do Uniwersytetu Wiktorii w Manchesterze, otrzymując przede wszystkim wykształcenie w naukach ścisłych. Następnie do I Wojny Światowej pracował jako dziennikarz. Podczas I wojny świa ...

                                               

Arcydzieło

Arcydzieło – dzieło kultury, które zostało uznane przez odbiorców lub publiczność w pewnym dłuższym okresie za wyróżniające się na tle innych dzieł lub za doskonałe w swoim gatunku. Status arcydzieła nadają odbiorcy w procesie recepcji. Arcydzieł ...

                                               

Atrakcyjność

Atrakcyjność, także atrakcja – właściwość powodująca zainteresowanie, pożądanie lub przyciąganie do czegoś lub kogoś. Atrakcja może również odnosić się do samego obiektu atrakcji tak jak w przypadku atrakcji turystycznej.

                                               

Atrakcyjność seksualna

Atrakcja seksualna, inaczej pociąg seksualny – atrakcja oparta na pożądaniu seksualnym lub na cechach wzbudzających takie zainteresowanie. Atrakcyjność seksualna zwana też seksapilem to zdolność jednostki do wzbudzania zainteresowania seksualnego ...

                                               

Aware

Aware – kategoria estetyczna starożytnej sztuki japońskiej, opisuje japońską wrażliwość na piękno. Termin pochodzi prawdopodobnie od wykrzyknika あはれ Afare!, które nie ma nic wspólnego z estetyką. Aware nabrało znaczenia w połowie X wieku, w ok ...

                                               

Bezinteresowność

Bezinteresowność – w etyce taka cecha działania podmiotu, przy której celem działania nie jest korzyść podmiotu, ale dobro innej osoby. Bezinteresowność jako cecha działania podmiotu łączy się z altruizmem jako postawą etyczną, przy której człowi ...

                                               

Blask (estetyka)

Blask, blask formy, czasem także jasność – w filozofii klasycznej jeden z podstawowych wyznaczników piękna. Najbardziej znane rozumienie blasku w estetyce sformułował Tomasz z Akwinu, w którego myśli stanowi on jedną z trzech obiektywnych właściw ...

                                               

Camp

Kamp – estetyka, konwencja stylistyczna, przypisująca pewnym rzeczom wartość dlatego, że są w złym guście, lub z powodu ich wymowy ironicznej. Jako część antyuniwersyteckiej obrony kultury popularnej w latach 60. XX wieku, estetyka kampu stała si ...

                                               

Cellar door

Cellar door) – złożenie w języku angielskim, często podawane jako przykład estetycznego brzmieniowo połączenia słów, zwłaszcza gdy jest oceniane w oderwaniu od desygnatów tych słów. Słowa te były określane jako jedne z najpiękniejszych lub nawet ...

                                               

Estetyka relacyjna

Estetyka relacyjna - teoria estetyczna zakładająca ocenę dzieła sztuki pod względem relacji międzyludzkich, które ono obrazuje, wytwarza lub podtrzymuje. Takie dzieła sztuki wytwarzane są przez sztukę relacyjną, czyli zespół praktyk estetycznych, ...

                                               

Estetyzm

Estetyzm – ruch intelektualny i artystyczny, powstały pod wpływem francuskim u schyłku XIX wieku w Wielkiej Brytanii, oparty na filozofii "sztuka dla sztuki”, akcentujący wyjątkową wartość sztuki i przyjemności znajdowanej w odkrywaniu rzeczy pię ...

                                               

Eufonia

Eufonia – jest to nazwa zbiorcza dla wszystkich typów organizacji nadanej tekstu w jego warstwie brzmieniowej, które w jakimś okresie uważane są za estetycznie dodatnie. Eufonia to przyjemny brzmieniowo ton wypowiedzi, harmonijny dobór dźwięków. ...

                                               

Groteska

Groteska – kategoria estetyczna, charakteryzująca się połączeniem w jednym dziele jednocześnie występujących pierwiastków przeciwstawnych, takich jak m.in. tragizm i komizm, fantastyka i realizm, piękno i brzydota. Utwory groteskowe charakteryzuj ...

                                               

Ideogram (architektura)

Ideogram – syntetyczny znak graficzny, zapis łączący koncepcję kształtu i idei, odgrywa istotną rolę w konkretyzowaniu i przekazywaniu znaczeń zawartych w dziele architektonicznym. Jest sam w sobie symbolem, skrótem myślowym podstawionym w miejsc ...

                                               

Ironia

Ironia – sposób wypowiadania się, oparty na zamierzonej niezgodności, najczęściej przeciwieństwie, dwóch poziomów wypowiedzi: dosłownego i ukrytego, np. w zdaniu Jaka piękna pogoda wypowiedzianym w trakcie ulewy. W klasycznej retoryce ironia stan ...

                                               

Kategoria estetyczna

Kategoria estetyczna – pojęcie stosowane do określenia sposobu prezentacji przedmiotów, dzięki którym zyskują one wartość estetyczną. Każda kategoria estetyczna jest zbiorem określonych cech, które przez twórcę i jego odbiorców są uznawane za poż ...

                                               

Katharsis (literatura)

Katharsis – jedna z podstawowych cech sztuki, zwłaszcza starożytnej, np. tragedii. Pojęcie utworzył i zdefiniował Arystoteles w VI rozdziale Poetyki. Uznał on, że celem sztuki jest wzbudzenie u widza uczuć litości i trwogi, aby przez to następnie ...

                                               

Katharsis (psychologia)

Katharsis – uwolnienie od cierpienia, odreagowanie zablokowanego napięcia, stłumionych emocji, skrępowanych myśli i wyobrażeń. Chociaż w grece katharsis jest rzeczownikiem występującym w rodzaju żeńskim, w języku polskim jest rodzaju nijakiego "t ...

                                               

Kicz

Kicz – utwór lub rzecz o miernej wartości, schlebiający popularnym gustom, który w opinii krytyków sztuki i innych artystów nie posiada wartości artystycznej. Określanie czegoś kiczem wskazuje odbiorcy brzydotę i lichość oraz małą wartość artysty ...

                                               

Komizm

Komizm – kategoria estetyczna, określająca właściwości zjawisk zdolnych wywołać śmiech oraz okoliczności, w jakich dochodzi do powstania tej reakcji. Istnieje wiele poglądów w kwestii źródeł efektu komicznego, na ogół przyjmuje się, że jego istot ...

                                               

Komizm postaci

Komizm postaci – jeden z trzech podstawowych rodzajów komizmu. Próba wywołania reakcji wesołości u odbiorcy sposobem prezentacji konkretnej postaci, przez szczególne uwypuklenie jej charakterystycznych cech. Cechy wyodrębniane u postaci celem stw ...

                                               

Komizm słowny

Komizm słowny – jeden z trzech podstawowych rodzajów komizmu. Świadoma próba wywołania u odbiorcy wesołości przy użyciu środków lingwistycznych. Jest podstawowym rodzajem komizmu w krótkich formach narracyjnych i literackich, np. dowcip, humoresk ...

                                               

Matematyka a estetyka

Historia każdej nauki była w pewnej mierze powiązana z rozwojem myśli estetycznej i panującego systemu wartości estetycznych, lecz relacja pomiędzy matematyką a estetyką ma charakter szczególny i wyróżniony. Z matematyki pochodzą bowiem lub wzoru ...

                                               

Mimesis

Mimesis – zasada twórczego naśladownictwa natury bądź dzieł mistrzów, którym udało się tę naturę odtworzyć. Zasada ta powstała w antyku, po raz pierwszy opisał ją Platon w swoich dialogach Ion i Państwo, Arystoteles natomiast poświęcił jej dzieło ...

                                               

Mimetyzm formalny

Mimetyzm formalny - imitowanie w utworze literackim różnych form wypowiedzi: literackich, paraliterackich, nieliterackich; ustnych lub pisanych ; jest to element stylizacji jednego gatunku w innym gatunku lub jednego dzieła w innym dziele.

                                               

Neuroestetyka

Neuroestetyka – dyscyplina kognitywna, której celem jest naukowe wyjaśnienie zjawisk składających się na percepcję dzieła sztuki. Przedsięwzięcie interdyscyplinarne, w którym uczestniczą przedstawiciele różnych tradycyjnych dyscyplin badawczych, ...

                                               

Patos (estetyka)

Patos, pathos – jedna z kategorii estetycznych, stosowana w każdej dziedzinie sztuki, zwłaszcza w literaturze, muzyce i teatrze. Polega na ukazywaniu zjawisk o charakterze monumentalnym i wzniosłym, o wysokich walorach uczuciowych powodujących st ...

                                               

The Polish Journal of Aesthetics

Początki czasopisma sięgają 2000 roku. Leszek Sosnowski wystąpił wtedy z pomysłem założenia czasopisma filozoficzno-estetycznego. Jego ideę podjęli Franciszek Chmielowski, Piotr Mróz, Andrzej Nowak oraz Andrzej Warmiński. Czasopismo nawiązuje do ...

                                               

Prawda

Prawda – według klasycznej definicji właściwość sądów polegająca na ich zgodności z faktycznym stanem rzeczy, których dotyczą. W potocznym rozumieniu jest to stwierdzenie w formie zdania oznajmiającego, wyrażone o określonym fakcie, tak jak ma cz ...

                                               

Smak (estetyka)

Smak – poczucie piękna, zdolność lub umiejętność oceny wartości estetycznych, subiektywna tendencja do wyższego oceniania pewnych wartości. Kategoria ta była szczególnie popularna w estetyce filozoficznej w XVIII i XIX wieku za sprawą Krytyki wła ...

                                               

Subtelność (estetyka)

Kategoria subtelności w estetyce – marginalnie pojawiła się już w starożytności, o czym wspomina Cyceron, łac. subtilis znaczył ostry, szczupły, drobny, a w retoryce oznaczał najskromniejszy styl. Za najwyższy z trzech stylów wymowy uchodził wzni ...

                                               

Teoria etosu

Teoria etosu – wynaleziona w starożytności, rozwinięta głównie przez Greków. Mówi o zależności stanu fizycznego i psychicznego człowieka od otaczającej go muzyki. Nauka opierająca się na teorii etosu to muzykoterapia.

                                               

Tragizm

Tragizm – kategoria estetyczna, oznaczająca konflikt równorzędnych wartości moralnych, w wyniku którego jednostka, działająca świadomie w imię wielkiego i szlachetnego celu, jest skazana na klęskę. Starcie równorzędnych racji moralnych powoduje n ...

                                               

Treść

Spis treści – w refleksji estetycznej koncepcji przeciwstawne koncepcje, formy, środki często ogólny sens tej historii, jego wymowa ideologicznych lub grupy procesów i zdarzeń przedstawionych w powieści. Pojęcie, treść może być rozumiane, są dwie ...

                                               

Warstwa znaczeniowa architektury

Warstwa znaczeniowa – zespół cech formy wyrażających określone treści. Warstwa znaczeniowa jest nieodzownym elementem formy architektonicznej wszędzie tam, gdzie przejawia się ona jako wartość estetyczna. Sztuka, czy to malarstwo, literatura czy ...

                                               

Wdzięk (literatura)

Wdzięk - właściwość dzieła literackiego, dzieła sztuki uważana przez pewne teorie estetyczne za konieczny warunek jego piękna, albo też za czynnik wobec piękna nadrzędny.

                                               

Wzniosłość

Wzniosłość – cecha wielkości fizycznej, wartości moralnej, intelektualnej, metafizycznej lub artystycznej. Pojęcie to szczególnie odnosi się do wielkości, z którą nic innego nie można porównać, znajdującej się poza możliwością obliczenia, zmierza ...

                                               

Akt

Akt – przedstawienie nagiego ciała ludzkiego w sztuce, zazwyczaj wykonane w oparciu o studium z żywego modela. Akt jest jednym z najważniejszych tematów malarskich i fotograficznych w dziejach sztuki, oraz podstawowym tematem rzeźby. Akt może poj ...

                                               

Efekt Droste

Efekt Droste – termin określający specjalny rodzaj rekurencyjnego obrazu. Obraz ukazujący efekt Droste zawiera mniejszą wersję samego siebie. Ta mniejsza wersja zawiera jeszcze mniejszą wersję w tym samym miejscu i tak dalej. Teoretycznie, może s ...

                                               

Karykatura

Karykatura – świadomie przedstawienie osoby, zjawiska lub przedmiotu w sposób zdeformowany, które ma na celu podkreślenie negatywnego charakteru elementów, właściwości, cech. Do osiągnięcia tego celu stosuje się hiperbolę, niektóre rzeczy i zjawi ...

                                               

Komiks

Komiks – sekwencyjna historia obrazkowa, często z dodanym tekstem, publikowana w prasie lub w formie osobnych zeszytów, która wykształciła się jako odrębna forma wydawnicza na przełomie XIX i XX wieku z gazetowej grafiki satyrycznej.

                                               

Martwa natura

Martwa natura – gatunek malarski obejmujący kompozycje, zwykle malarskie lub rysunkowe, składające się ze stosunkowo niewielkich, nieruchomych, najczęściej nieożywionych przedmiotów, dobranych ze względów kompozycyjno-estetycznych lub symboliczny ...

                                               

Pejzaż

Pejzaż – malarstwo krajobrazowe, czyli malarstwo przedstawiające krajobraz, widok natury lub otoczenia miejskiego. W zależności od przedstawionej rzeczywistości wyróżnia się pejzaż topograficzny – odzwierciedlający konkretny motyw i pejzaż fantas ...

                                               

Skyline (panorama)

Skyline jest to ogólny lub częściowy widok na wysokie budynki i struktury składające się z wielu drapaczy chmur w mieście. Może być także opisany jako sztuczny horyzont jaki tworzą wszystkie struktury w mieście. Imponujący skyline może być także ...

Wielojęzycznym słowniku

Tłumaczenie
Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →